co2 meter verplicht

Nog te weinig klaslokalen met CO2-meter, daarom worden ze verplicht!

Scholen moeten met ingang van volgend schooljaar in elk klaslokaal een CO2-meter hebben om te meten of de ventilatie in orde is. Ongeveer 40 procent van de scholen heeft nog steeds niet in alle lokalen een CO2-meter, blijkt uit een peiling. Onderwijsminister Dennis Wiersma (VVD) dringt er bij de scholen op aan niet tot volgend schooljaar te wachten met installatie van de CO2-meters, om voorbereid te zijn op een eventuele nieuwe coronagolf.


handreiking optimaal ventileren op scholen

Het kabinet stelt 17 miljoen euro beschikbaar voor de aanschaf van CO2 meters door scholen. Hiermee moet de ventilatie op scholen worden verbeterd. De bedoeling is dat er in elk klaslokaal een CO2 meter wordt geplaatst, waarmee docenten met één oogopslag kunnen zien wanneer het nodig is om de ramen open te zetten.

Er is géén goede reden voor scholen om nu géén CO2 meters aan te schaffen, aangezien deze door de overheid worden vergoed via de lumpsumbekostiging.


De 'Specifieke uitkering ventilatie in scholen' (SUVIS) is een uitkering voor gemeenten om het binnenklimaat van bestaande schoolgebouwen te verbeteren. Het gaat vooral om de financiering van bouw- en installatiekosten. Via de SUViS-regeling financiert het rijk maximaal 30% van de totale kosten voor het verbeteren van de ventilatie. Voor de overige 70% is in principe de gebouweigenaar verantwoordelijk. Gemeenten en schoolbesturen kunnen in goed overleg bekijken hoe deze investering gedaan kan worden. Samen met de PO-Raad en de VO-raad heeft de VNG minister Slob eerder laten weten dat het voor zowel schoolbesturen als gemeenten lastig is, zo niet onmogelijk, om de benodigde 70% eigen financiering op te brengen.

De overheid stelt als voorwaarde voor de vergoeding van CO2 meters binnen de SUVIS-regeling dat je de meetgegevens tenminste 1 jaar kan terugkijken. Volgens binnenklimaatspecialisten is dit niet zinvol. Elke meting is een momentopname. Je moet realtime de CO2 concentratie monitoren en handelen (bijv. raam openzetten) zodra daar aanleiding voor is. Als je toch metingen wilt terugkijken, bijvoorbeeld om structurele ventilatieproblemen op te sporen, dan is één week voldoende en dat kan met de Aranet4 en tSENSE. Bij online monitoring heb je te maken met jaarlijkse abonnementskosten en moet je rekening houden met de kwetsbaarheid van de software die wordt gebruikt om de meetgegevens op een externe server in te zien. Cybercriminelen zijn erop uit om via dit soort applicaties bedrijfsnetwerken binnen te dringen en plat te leggen.


Maatwerkregeling Ventilatie op Scholen

De Maatwerkregeling ventilatie op scholen is vanaf 18 juli 2022 beschikbaar. Deze subsidieregeling heeft twee verschillende opties een basissubsidie en een vangnetsubsidie.

Bij de basissubsidie krijgen toegekende aanvragen 30% rijksbijdrage op het bedrag van de begroting. (SUVIS)

Bij de vangnetsubsidie krijgen aanvragen die worden toegekend 60% subsidie voor de benodigde ventilatie-interventie. Aanvragers van de vangnetsubsidie moeten aan twee voorwaarden voldoen:

  • De CO2-concentratie en de binnentemperatuur moeten gedurende twee weken gemeten worden. Hieruit volgt een urgentiescore. Deze is vereist voor het indienen van een subsidieaanvraag.

  • Er moet een dagbezoek van het Hulpteam Optimaal Ventileren plaatsvinden. Deze hoeft niet voorafgaand aan de subsidieaanvraag plaats te vinden.


PRIMAIR ONDERWIJS / BASISSCHOLEN

Onderzoekers van de GGD en TNO hebben aangetoond dat het binnenklimaat in circa 80% van de basisscholen ernstig tekort schiet. Diverse onderzoeken hebben aangetoond dat een goede luchtkwaliteit het ziekteverzuim tot 25% doet afnemen en de leerprestaties tot 23% doet verbeteren! (zie artikel 'Prestatie-eisen ventilatie in klaslokalen')

In April 2017 heeft er een artikel gestaan in PO Management: 'Binnenklimaat in oude scholen zeer slecht' met dezelfde strekking!

Het ministerie van OCW heeft tussen 2009-2011 een 'Frisse Scholen' subsidie van 165 miljoen Euro beschikbaar gesteld. Het 'Frisse Scholen' project had tot doel om scholen in het primair onderwijs (circa 100 miljoen) en voortgezet onderwijs (ruim 50 miljoen) te stimuleren minder energie te verbruiken en het binnenmilieu te verbeteren: isoleren én ventileren. De subsidie is gebruikt om een fractie van het totaal aantal scholen te voorzien van dure mechanische ventilatie, veelal voorzien van warmteterugwinning. De kosten liepen op tot €12.000 per klaslokaal. De installatiebranche heeft hier sterk van geprofiteerd. Nu blijkt dat geen rekening is gehouden met de hoge exploitatiekosten. De systemen vereisen periodiek onderhoud, zoals het regelmatig vervangen van de luchtfilters, maar daar is geen geld voor. Het gevolg is dat de systemen na enige tijd niet meer goed functioneren en geluidsoverlast veroorzaken.

De GGD heeft tussen 2008 en 2013 in het kader van de 'ééndagsmethode' ruim 4.500 basisscholen bezocht om het binnenklimaat te beoordelen en advies te geven. Dit waren allemaal scholen die zijn aangewezen op natuurlijke ventilatie. Een uitkomst van het onderzoek was dat in 53% van de lokalen voldoende ventilatiemogelijkheden zijn om de CO2-concentratie onder de 1.000 ppm te houden. Deze scholen is geadviseerd om in elk lokaal een CO2-meter te plaatsen om bewust te zijn van de luchtkwaliteit en bewust te gaan ventileren door middel van het openen van ramen en deuren. Meten=Weten!

De CO2-concentratie is een goede indicator voor de kwaliteit van de binnenlucht in ruimten waar mensen verblijven. Volgens de Gezondheidsraad mag de concentratie CO2 niet boven 1.200 ppm (hygiënische grenswaarde) uitkomen.
klaslokaal

In Mei 2016 heeft het RIVM (Landelijk Centrum Hygiëne en Veiligheid) in samenwerking met de GGD een richtlijn gepubliceerd met de titel 'Binnen- en buitenmilieu voor basisscholen'. In deze richtijn worden normen beschreven met betrekking tot het ventileren en luchten van de verblijfruimten van de kinderen. Zo wordt geadviseerd om in iedere verblijfsruimte een CO2-meter te plaatsen, zodat permanent het CO2-gehalte gemonitord kan worden.

RIVM-GGD

Sinds 1 april 2017 moeten bestaande- en nieuwbouw scholen voldoen aan strengere eisen voor luchtkwaliteit en ventilatie conform het Bouwbesluit 2012. In aanvulling op de ventilatievoorschriften voor scholen is een aanvullende verplichting in het Bouwbesluit opgenomen voor de aanwezigheid van een kooldioxidemeter (CO2 meter) in verblijfsruimten van scholen voor het primair onderwijs. Er staat een strafbeschikking van €500 op het niet hebben van CO2 meters in basisscholen.



VOORTGEZET ONDERWIJS

Afgelopen jaren heeft de overheid veel aandacht én geld besteed aan het verbeteren van het binnenmilieu in het Primair Onderwijs, terwijl uit onderzoek van de GGD Groningen blijkt dat de kwaliteit van de lucht in het Voortgezet Onderwijs nog slechter is dan in het Primair Onderwijs! Alle scholen in de gemeente Groningen werden onderzocht en het bleek dat 97 procent van de lokalen in het VO een onacceptabel CO2-gehalte heeft. In het basisonderwijs gaat het om 86 procent van de lokalen. Het is moeilijk om te begrijpen waarom het Bouwbesluit zich enkel richt op de luchtkwalliteit in het primair onderwijs (basisscholen) en het gebruik van CO2 meters aldaar.

De VO-raad heeft in samenwerking met de PO-Raad en Ruimte-OK een handreiking gemaakt over het coronavirus en het gebruik van ventilatie, verwarming en koeling op scholen. Deze handreiking helpt scholen (po, (v)so en vo) te controleren of het ventilatiesysteem aan de door de RIVM en het Bouwbesluit gestelde richtlijnen voldoet. De handreiking bevat daarnaast adviezen en tips voor het gebruik van een ventilatiesysteem, die van belang zijn voor de gebruikers van de ruimten zoals docenten en leerlingen.


BOUWBESLUIT

Bij natuurlijke ventilatie kan een CO2-meter in het lokaal worden gezet. Als deze een aanzienlijke tijd boven de 1200 PPM komt, is dat een indicatie dat de ventilatiehoeveelheid tekortschiet. De windsnelheid, windrichting en temperatuur hebben bij natuurlijke ventilatie invloed op de hoeveelheid ventilatie, dus hierin zitten variaties afhankelijk van de buitencondities. Een enkele meting boven de 1200 PPM CO2 is nog geen bewijs dat het gebouw niet aan het Bouwbesluit 2012 voldoet. Ook is een overschrijding van deze 1200 ppm geen reden tot onrust. Ook bij de ventilatie volgens het Bouwbesluit 2012 is er een risico op besmetting en zelfs bij een halvering van de ventilatiestroom leidt dat tot minder dan een verdubbeling van de blootstelling aan virusdeeltjes of verontreiniging.

bouwbesluit co2 meter

CO2 meter fai3 Aranet

tsense

co2meterwebshop


DIVERSE PUBLICATIES OVER HET BINNENKLIMAAT EN VENTILATIE OP SCHOLEN

  1. Minister Wiersma: CO2-meters verplicht in klaslokalen (30-9-2022)

  2. Peiling CO2-meters in scholen: eindrapport (30-9-2022)

  3. Minister roept scholen nogmaals op: breng ventilatie op orde (30-6-2022)

  4. CO2-meters mogelijk verplicht in klaslokalen (30-6-2022)

  5. RuimteOK: Veelgestelde vragen ventilatlie op scholen en COVID-19

  6. Handreiking 'Optimaal Ventileren op scholen'(21-3-2022)

  7. Handreiking 'Optimaal Ventileren in de klas met de CO2-meter' (10-2-2022)

  8. Minister Wiersma: CO2-meters in alle klaslokalen (3-2-2022)

  9. 'Subsidieregeling ventilatie scholen (SUViS) verlengd' (2-9-2021)

  10. Volkskrant: Zij gaan weer naar school! Maar is de ventilatie die besmettingen moet voorkomen daar al beter op orde?

  11. Staatscourant: 'Subsidie voor verbetering van het binnenklimaat in scholen'

  12. Bouwbesluit: 'Zin en onzin over ventilatie scholen'

  13. PO & VO raad: Handreiking ‘Coronavirus en het gebruik van ventilatie, verwarming en koeling op scholen’

  14. 'Goed ventileren, goed uitgelegd' (Fahmi Yigit)

  15. FD: 'Ministerie trekt €360 mln uit voor ventilatie op scholen'

  16. REHVA: 'Special guidance for schools' (bba binnenmilieu: Atze Boerstra, Froukje van Dijken)

  17. 'Advies mbt het gebruik van een CO2-meter om de verspreiding van het coronavirus in schoolgebouwen te verminderen'

  18. Arbocatalogus PO: 'Werken met gezond verstand; meten van CO2'

  19. Dossier veilig onderwijs en kinderen: Een voorstel voor een Protocol Veilige Scholen

  20. Landelijk Centrum hygiëne en veiligheid: 'Binnen- en buitenmilieu voor basisscholen'

  21. GGD: 5 jaar Frisse Scholen Toets - 'Lessons Learned'

  22. RIVM: 'Binnenmilieu in scholen en kindercentra'

  23. PO Management: 'Binnenklimaat in oude scholen zeer slecht'

  24. GGD: Bewustwordingsproject ‘Binnenmilieu Basisscholen 2008-2013'

  25. CO2-meter in elke klas van de VKO-middenschool

  26. RVO: 'Gebalanceerde ventilatiesystemen in bestaande schoolgebouwen, lessons learned'

  27. Gezondheidsraad: 'Binnenluchtkwaliteit in basisscholen en de waarde van CO2 als indicator van de luchtkwaliteit'

  28. Gezondheidsraad: Samenvatting: 'CO2 is een goede indicator voor de luchtverversing en luchtkwaliteit in klaslokalen'

  29. Caubergh-Huygen: 'Onderzoek prestatie-eisen ventilatie in scholen'

  30. Caubergh-Huygen: Samenvatting 'Onderzoek prestatie-eisen ventilatie in scholen'

  31. Helpdesk Bouwbesluit: Kooldioxidemeter in nieuwe basisschool

  32. SP wil in ieder klaslokaal een CO2-meter

  33. CDA wil opheldering over luchtkwaliteit scholen

  34. UNETO-VNI: 'CO2-metingen op scholen hard nodig'

  35. UNETO-VNI: 'Luchtkwaliteit in klaslokalen vooral 's winters dramatisch slecht'

  36. Telegraaf: 'Miljarden nodig voor verloederde scholen'

  37. TVVL Magazine: 'Garanderen luchtkwaliteit in schoolgebouwen'

  38. Trouw: 'Dikke onvoldoende voor binnenklimaat scholen'

  39. RIVM / Gezondeschool.nl: 'Werken aan binnenmilieu in klaslokalen'

  40. NAMG / 'Terugblik op vier jaar nationale aanpak mileu en gezondheid'

  41. Is een gezond binnenmilieu een (te) kostbare zaak?

  42. FMM: 'Duizenden schoolgebouwen verouderd

  43. GGD: 'Richtlijn ventilatie scholen'

  44. Telegraaf: 'Aanpak benauwde klaslokalen faalt / Verslechtering ondanks maatregelen'

  45. EénVandaag: 'Dagelijks 20.000 leerlingen ziek door slechte lucht'

  46. Weekblad Facilitair: 'Scholen ziek van binnenklimaat'

  47. Telegraaf: 'PO Raad: Wet aanpassen voor schonere klaslokalen'

  48. AVS: 'Geld mag geen belemmering zijn om het binnenklimaat te verbeteren'

  49. Gezondheidraad: Binnenluchtkwaliteit in basisscholen en de waarde van kooldioxide als indicator voor luchtkwaliteit

  50. GGD: 'Er bestaan veel onjuiste verhalen over frisse lucht'

  51. GGD: 'Uit onderzoeken blijkt dat ventilatie in VO nog slechter is dan in PO'

  52. Grontmij: Nieuw Bouwbesluit gaat voorbij aan gezond binnenmilieu

  53. Grontmij: Technisch Programma van Eisen 'Frisse Scholen'

  54. SenterNovem: 'Wat u wilt weten over Frisse Scholen'

  55. VROM: 'Binnenmilieu op de basisschool verdient meer aandacht'

  56. SenterNovem: 'Een nieuwe frisse school; leer van andermans ervaringen'

  57. TVVL Magazine: 'Installatiegeluid in frisse scholen - Kan het iets stiller?'

  58. BBA Binnenmilieu: Impact van natuurlijke ventilatie op comfort, gezondheid en productiviteit

  59. TNO: Het effect van ventilatie op de cognitieve prestaties van leerlingen op een basisschool

advies CO2 meter co2 meter